Bemin God, bemin je naaste als jezelf

© Nan Paffen, Heerlen 2007



De sleutel, dat is het symbool dat we vanavond centraal stellen in deze oudjaarviering. De sleutel: we sluiten het jaar 2007 af, we openen een nieuw jaar 2008. Dat is heel letterlijk genomen. Maar we gebruiken het woord ‘sleutel’ ook in figuurlijke zin: we spreken over sleutelverhalen, over sleutelfiguren, de sleutel tot ons hart, enz.

We hebben heel wat meegemaakt in het afgelopen jaar: mensen ontmoet, die belangrijk voor ons bleken (sleutelfiguren), we hebben dingen ervaren die we de rest van ons leven met ons meedragen (sleutelverhalen), en we hebben misschien ontdekt wat voor ons de sleutel was tot geluk.

Voor Jezus, die voor zowel christenen als niet-christenen een sleutelfiguur was, een zeer belangrijk man in de geschiedenis van de wereld, was dit stukje uit het Matheusevangelie (Mt. 22, 34-40) de basis van zijn manier van leven, Zijn sleutel tot geluk. Bedoeld als strikvraag naar het grootste gebod weet Jezus in zijn antwoord de kern van het samenleven van mensen te raken: bemin God –met hart en ziel en heel je verstand- en houd van je naaste als van jezelf. Je zou dit het sleutelverhaal van het Nieuwe Testament kunnen noemen. Alle andere verhalen kun je hiertoe herleiden. Alle verhalen draaien om liefde, niet platvloers of sexy, maar liefde in de zin van: iets over hebben voor de ander, zien waar wij iets voor elkaar kunnen betekenen, de ander respecteren en waarderen om wie hij/zij is en omdat hij of zij en wij allemaal zoon of dochter zijn van God, omdat wij allemaal geraakt worden door het Geheim van het Leven.

En daar, in het geheim van het leven, daar schieten woorden tekort; daar zoeken we naar symbolen, naar beelden en gebaren. Zij kunnen uitdrukking geven aan leven en dood, aan God en de liefde. Symbolen, beelden en gebaren zijn vaak de sleutel tot het hart. Ze kunnen je raken, meer dan woorden soms kunnen. Ze kunnen je helpen, wanneer alle woorden tekort schieten: als we stil worden van geluk bij de geboorte van een kind, als mensen elkaar in de armen vallen na een lang afscheid, als we machteloos staan bij groot verdriet en of bij een slecht bericht. Dan kunnen we elkaar toch alleen maar vasthouden…, een arm om de schouders leggen…, iemands hand vasthouden….We sturen een bloemetje of een kaart….

 

We sluiten weer een jaar af: 2007 is bijna voorbij en de kranten staan vol jaaroverzichten; op tv idem dito. En het zijn meestal niet de meest verheugende beelden die we zien.  En de journaals van de laatste weken tonen ook opnieuw beelden van geweld in Kenia, van moord in Pakistan, van overstromingen en ander natuurgeweld…

Maar gelukkig kunnen we ook terugzien op mooie dingen in 2007: het generaal pardon, dat ook in onze parochie mensen gelukkig gemaakt heeft; dat er ook in de politiek mensen opstaan die het discriminerende gedrag van Wilders aan de kaak stellen; het jubileum van onze Andreas dat mensen van ver weg weer even hier terug bracht; veel goed werk dat de vele vrijwilligers weer verzet hebben voor de kerk en voor mensen, die dat nodig hadden….

Een jaar van lief en leed ligt achter ons, maar dit jaar is niet uitgewist omdat wij er afscheid van nemen. Het jaar blijft omdat wij het geleefd hebben. Het is de sleutel naar een toekomst, waarvan God alleen weet wat die brengen zal. Maar niet zonder ons. Het hangt ook van onszelf af, van onze inzet en onze gesteldheid wat er van het jaar 2008 zal worden. durven wij de uitdaging aan in de weg te gaan van die Liefde, van waaruit Jezus ook leefde? De liefde tot God, tot onze naaste en tot onszelf? We worden kwetsbaar als we ons hart zo durven openstellen, maar het is wellicht de enige sleutel naar een mooie toekomst voor iedereen.